Reprodüktif çağdaki Tip 1 diyabetli kadınların hastalık algıları ve gestasyonel döneme ait bilgi düzeyleri

Main Article Content

meriç coşkun

Abstract

Amaç: Reprodüktif çağdaki Tip 1 diabetes mellitus(T1D)’lu kadınların hastalık algılarının, gestasyonel glisemik hedefler ve komplikasyonlar hakkında farkındalıklarının incelenmesi amaçlanmıştır.


Yöntem: Premenopozal, 18-45 yaş arası 48 T1D kadın hastanın anket formu ile demografik özellikleri ve hastalık geçmişi sorulmuş, sonrasında Hastalık Algısı Ölçeği (HAÖ) uygulanmıştır. Son kısımda gestasyonel glisemik hedefler ve komplikasyonlar hakkındaki bilgileri sorgulanmıştır.


Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 29.5±6.6 yıl, diyabet yaşı %45.8’inin 10-20 yıldır. Hepsi en az 1 kez diyabet eğitimi almıştır. Yüzde 43.8’i evlidir, %41.7’sinin çocuğu vardır, %52.1’inin gebelik istemi bulunmaktadır. Kişilerin çocuk sayısı arttıkça, hayatını etkileyen ciddi hastalığı olduğunu düşüncesi artmıştır (r:0.337, p=0.019). Hastalığını ve yarattığı etkileri anlamakta zorlananlarda sık hipoglisemi görülmüştür (r:0.298, p=0.040). Sık hiperglisemi, hipoglisemi yaşayanlar diyabetin dönemsellik gösterdiğini, hastalığın iyi/kötü dalgalı seyri olduğunu düşünmektedir (r:0.297, p=0.040). Üçüncü kısımdaki 18 soruya 11 (min 3, max 17) doğru cevap verilmiştir. Evli olanlarla (n:13) gebelik yaşayanların (n:13) bilgi düzeyi daha yüksektir (p=0.001). Yaş (r:0.32, p=0.001), çocuk sayısı (r:0.048, p=0.001) arttıkça bilgi düzeyi artmıştır. Bilgi düzeyi az olanlarda sık hipoglisemi (r:-0.296, p=0.041) görülmüştür. Eğitim düzeyi, diyabet yılı, diyabet eğitim sayısı, kontrol sıklığı, son HbA1c değeri ile doğru cevap sayısı ilişkisizdir.


Tartışma (Sonuç): Bireylerin yarıdan çoğunun gebelik istemi olmasına, çoklu diyabet eğitimi almalarına rağmen bilgi düzeyleri %60’lar seviyesinde kalmıştır. Gestasyonel döneme ilişkin bilginin yaş, gebelik geçmişi, çocuk sayısıyla ilişkili olması diyabet eğitiminden bağımsız deneyimin etkisini göstermektedir. Çocuk sahibi olmak hastalığa bakış açılarını, sık glisemik değişkenlik hastalık algılarını değiştirmektedir. Sonuç olarak; T1D’li kadınların diyabet eğitimlerinde gebelikte sık karşılaşılabilecek komplikasyonlar ve bunların önlenebilmesi için uygulanacak sıkı glisemik hedefler daha çok vurgulanmalıdır.

Article Details

Section
Original Research