Toplum Gözüyle Sağlık Çalışanlarına Şiddet: Nedenler, Tutumlar, Davranışlar

  • Mustafa Necmi İlhan
  • Mustafa Çakır
  • Müzeyyen Zeyneb Tunca
  • Emine Avcı
  • Emel Çetin
  • Önder Aydemir
  • Asuman Tezel
  • Mehmet Ali Bumin

Abstract

Amaç: Bu çalışmada Ankara il merkezinde bazı sağlık kurumlarına başvuran 18 yaş ve üstü kişilerin sağlık çalışanlarına yönelik şiddet algısının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Araştırma Ankara il merkezinde bazı aile sağlığı merkezleri ve Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nin bazı polikliniklerine başvuran, 18 yaş ve üstünde, anket uygulamayı kabul eden 1179 kişi ile yürütülmüştür. 2012 yılı Ekim – Kasım ayında yapılan çalışma kesitsel tiptedir. Hazırlanmış olan anket formu yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulanmıştır. İstatistiksel yöntem olarak tanımlayıcı istatistikler Ki-kare, Yates düzeltmeli ki-kare testi kullanılmıştır. Veriler; ortalama (±) standart sapma, frekans dağılımı ve yüzde olarak sunulmuştur. İstatistiksel anlamlılık değeri p<0.05 olarak kabul edilmiştir.Bulgular: İncelenenlerin %19.5’i sağlık çalışanına uygulanan fiziksel şiddete, %32.7’si sözel şiddete şahit olduğunu/karşı karşıya kaldığını belirtmiştir. Katılımcıların %56.3’ü sağlık çalışanlarının en çok acil servislerde şiddete maruz kaldığını, %55.5’i şiddet olaylarının en çok devlet hastanesinde meydana geldiğini düşündüğünü belirtmiştir. Katılımcıların %22.9’u sağlık çalışanına şiddetin bazı durumlarda gerekli olduğunu düşündüğünü, %20.2’si sağlık çalışanının şiddeti hak ettiğini düşündüğünü belirtmiştir. ‘‘Sağlık çalışanına yönelik şiddetle ilgili gerekli yasal düzenlenmeler hazırlanmalıdır’’ önermesine katılımcıların %87.5’i katıldığını belirtmiştir. Erkeklerde ve düzenli ilaç kullanmayanlarda sağlık çalışanına uygulanan fiziksel şiddete şahit olma/karşı karşıya kalma durumu daha yüksek saptanmıştır (p<0.05).Sonuç: Şiddet önemli bir iş sağlığı sorunudur. Çalışmada şiddet olaylarının en çok acil servislerde ve devlet hastanelerinde meydana geldiği saptanmıştır. Bu birimlere yönelik müdahale stratejileri geliştirilmelidir. Şiddetle ilgili yasal düzenlemeler yapılmalıdır.

References

Kocacık F. Şiddet Olgusu Üzerine, CÜ İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2001; 2: 1-7.

WHO. World Report on Violence and Health. Geneva (Switzerland), 2002;1-21.

Warshaw LJ, Messite J. Workplace violence: Preventive and interventive strategies. J Occup Environ Med 1996;38:993-1006.

Saines JC. Violence and Aggression in A&E: Recommendations for Action. Accid Emerg Nurs 1999;7:8-12.

Al B, Zengin S, Deryal Y, Gökçen C, Arı Yılmaz D, Yıldırım C. Increased Violence Towards Health Care Staff. JAEM 2012; 11: 115-24.

Kingma M. Workplace violence in the health sector: a problem of epidemic proportion. Int Nurs Rev 2001; 48: 129-30.

Nau J, Halfens R, Needham I, Dassen T. The De-Escalating Aggressive Behaviour Scale: development and psychometric testing. J Adv Nurs 2009;65: 1956-64.

Chen WC, Hwu HG, Kung SM, Chiu HJ, Wang JD. Prevalence and determinants of workplace violence of health care workers in a psychiatric hospital in Taiwan. J Occup Health 2008; 50: 288-93.

Fernandes C, Bouthillette F, Raboud JM, Bullock L, Moore C, Christenson JM, et al. Violence in the emergency department: a survey of health care workers. CMAJ 1999; 161: 1245- 8.

Ayranci U,Yenilmez C, Balci Y, Kaptanoglu C. Identification of violence in Turkish health care settings. J Interpers Violence 2006; 21: 276-96.

İlhan MN, Özkan S, Kurtcebe ZÖ, Aksakal FN. Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde Çalışan Araştırma Görevlileri ve İntörn Doktorlarda Şiddete Maruziyet ve Şiddetle İlişkili Etmenler, Toplum Hekimliği Bülteni 2009; 28:15-23.

Winstanley S. Whittington R. Aggression towards health care staff in a UK general hospital: Variation among professions and departments, J Clin Nurs 2004;13:3-10.

Kowalenko T, Walters BL, Khare RK, Compton S. Michigan College of Emergency Physicians Workplace Violence Task Force Workplace violence: a survey of emergency physicians in the state of Michigan. Ann Emerg Med 2005 Aug;46:142-7.

Açık Y, Deveci SE, Güneş G, Gülbayrak G, Dabak Ş, Saka G, et al. Türkiye’de Tıp Fakültelerinde Uzmanlık Eğitimi Almakta Olan Hekimlerin Sözel, Fiziksel ve Cinsel Şiddete Maruz Kalma Sıklığı. IX.Halk Sağlığı Kongre Bildiri Özetleri Kitabı, GATA, 2005; 185: 415.

Ayrancı Ü, Yenilmez Ç, Günay Y, Kaptanoülu C, Çeşitli Sağlık Kurumlarında ve Sağlık Meslek Gruplarında Şiddete Uğrama Sıklığı, Anadolu Psikiyatri Dergisi 2002; 3:147-154.

Yıldırım H.H, Kalem M, Seyran F, Demiray F.N. Sağlık İşyeri Ortamında Şiddet:Halkın Şiddet Algısı ve Değerlendirmeleri ,Ön Bulgular Raporu,www.sağlıksen.org.tr, Ankara-Eylül 2011.

Carmi-Iluz T, Peleg R, Freud T and Shvartzman P. Verbal and physical violence towards hospital- and communitybased physicians in the Negev: An observational study. BMC Health Serv Res 2005; 5: 54.

Schulte JM, Nolt BJ, Williams RL, Spinks CL, and Hellsten J. Violence and threats of violence experienced by public health field-workers. JAMA 1998;280:439-442.

Büken B, Günay Y, Birincioğlu I, Katkıcı U. Etkili eyleme taraf olan mağdur ve sanıklara yönelik sosyal değerlendirme. Adli Tıp Bülteni 1997; 2:131-134.

Aalund O, Danielsen L, Sanhueza RO, Brown DSO. Injuries due to deliberate violence in Chile. Forensic Sci Int 1990; 46:189-202.

Published
2013-04-28
Section
Original Research