the Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu olan Bir Grup Hastada Görsel Dikkat Bileşenlerinin Değerlendirilmesi

  • Leman Tekin Orgun Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği, Çocuk Nörolojisi, Adana, Türkiye
  • Ayşe Şebnem Soysal Acar Gazi Universitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı. Çocuk Nörolojisi Bilim Dalı, 10. Kat. Beşevler, Ankara, Türkiye
  • Yasemin Tas Torun gazi üniversitesi
  • Kıvılcım Gücüyener Gazi Universitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı. Çocuk Nörolojisi Bilim Dalı, 10. Kat. Beşevler, Ankara, Türkiye

Abstract

Amaç: Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) okul çağı çocuklarında oldukça yaygın gözlenen bir nörogelişimsel bozukluktur ve erkek çocuklarında kızlara göre 2-10 kat daha sık görülür. Dikkat işlemleri farklı beyin bölgelerinin aralarında karşılıklı yoğun bağlantılar oluşturduğu sinir ağları sistemi tarafından yürütülmekte olup DEHB’de seçici dikkat, sürekli dikkat ve görsel-uzaysal dikkat bileşenlerin işlevlerinde yetersizlikler ve güçlükler gözlenmektedir. Bu çalışmada DEHB olan erkek çocuklarda görsel-uzaysal, seçici ve sürekli dikkati değerlendirmektir. Yöntem: Çalışma çocuk psikiyatrisi ve çocuk nöroloji polikliniğine başvuran yaşları 6-10 arasında değişen DEHB tanılı 80 erkek olgu ve kontrol grubu olarak 73 erkek olgu ile yapılmıştır. Çocuk ve ailesi ile DSM-V’e göre yapılandırılmış bir görüşme yapılmıştır. Zekadan kaynaklanan karıştırıcı değişkenleri kontrol etmek amacıyla Wechsler Çocuklar İçin Zeka Ölçeği (WISC-R), analitik düşünme görsel, mekansal algılama becerilerini değerlendirmek için Raven Standart Progresif Matrisler Testi (RSPM), seçici ve sürekli dikkati değerlendirmek için İşaretleme Testi (İT) ve görsel-uzaysal dikkati incelemek için Çizgi Yönünü Belirleme Testi (ÇYBT) kullanılmıştır. Bulgular: DEHB tanısı almış olan 80 erkek olgunun %41,25’i DEHB-DE, %30’u DEHB-HD ve %28,75’i DEHB-B olarak sınıflandırılmıştır. Yaş açısından incelendiğinde; tanı grubuyla (7.89±1.33 yaş) kontrol grubu (8.14±1.44 yaş) arasında anlamlı bir fark görülmemiştir (p>.05). WISC-R, RSPM, ÇYBT ve İT’den elde edilen puanlar değerlendirildiğinde tüm testler de kontrol grubunun puanlarının tanı grubundan daha yüksek olduğu görülmüştür (p<0.05). Sonuç: Görsel dikkat bileşenlerinden seçici dikkat, sürdürülen dikkat ve görsel-uzaysal dikkat işlevselliğinin DEHB olan çocuklarda sağlıklı akranlarına göre etkilendiği görülmektedir. Bu nedenle DEHB olgularında hem yaşam kalitesi artırmak hem de tedavi izleminin değerlendirilmesinde nöropsikolojik testlerin kullanılması yararlı olacaktır.
Published
2020-09-12
Section
Original Research