Diyabetik Hastaların Hepatit-B, İnfluenza ve Pnömokok Aşı Farkındalıkları

  • Emre İsmail Arslan Gazi University, Faculty of medicine, Department of Endocrinology and metabolism
  • Alev Altınova
  • Füsun Baloş Törüner
  • Mehmet Muhittin Yalçın
  • Çiğdem Özkan
  • Nuri Çakır
  • Müjde Aktürk
  • Metin Aslan

Abstract

Amaç: Bu çalışmada ana amaç olarak diyabetik hastalarda Hepatit-B, İnfluenza ve Pnömokok aşılarının yapılması gerekliliği hakkında hastaların farkındalığının saptanması belirlenmiştir. İkincil amaçlar olarak Hepatit-B, İnfluenza ve Pnömokok aşılarının yaptırmalarının gerekli olduğunun farkında olan hastaların bu bilgiyi nereden edindiklerinin saptanması ve bilgi edindikleri kaynağın (doktor, tv, komşu vb.) aşı yaptırmaları üzerine olan etkisinin belirlenmesi hedeflenmiştir.Yöntem: Diyabet-Obezite polikliniğine başvuran diyabetik hastalardan Diyabet Aşı Anketini doldurmaları istendi. Anketi doldurmayı kabul eden hastalar gerekli yerlerde Doktor yardımıyla birlikte anketi doldurdular. Tamamlanan anketlerin veri girişi yapıldı. İstatistik çalışmaları SPSS programı ile yapıldı.Bulgular: Çalışmaya 318 hasta katıldı. Ortalama yaş 54,77 idi (%61,9 kadın, %38,1 erkek). Hastaların %90,9'u Ankarada yaşamaktaydı. %37,7 oranda ilkokul mezunu, %28 lise mezunu, %28 üniversite mezunu iken %5 hastanın okuma-yazması yoktu. Hastaların %6,9'u Tip 1 diyabetik, diğerleri Tip 2 diyabetikti. Ortalama diyabet süresi 8,8 yıldı. %46,3 hasta influenza aşısı, %18,9 hasta pnömokok aşısı ve %34,5 hasta hepatit-B aşısı  yaptırmaları gerektiğini biliyorlardı. Hastalar bu bilgiyi büyük oranda doktor önerisi yoluyla edinmişlerdi. (İnfluenza aşısı grubunun %72'si, pnömokok aşısı grubunun %75'i ve hepatit-B aşısı grubunun %71,6'sı.) Aşı konusunda bilgilendirme yapan doktorların büyük bir kısmını Aile hekimleri, dahiliye doktorları ve endokrinologlar oluşturmaktaydı. (Üç doktor grubunun ortak oranları İnfluenza aşısı grubunda %81,7, pnömokok aşısı grubunda %76,8 ve hepatit-B aşısı grubunda %72,6 idi.) Bilgi kaynağı olarak ikinci sırayı bütün gruplarda televizyon aldı. (İnfluenza aşısı grubunun %16,7'si, pnömokok aşısı grubunun %19,6'i ve hepatit-B aşısı grubunun %18,6'sı.) Hastaların tümünde influenza aşısı yaptıranların oranı 14,6, pnömokok aşısı yaptıranların oranı %3,8, hepatit B aşısı yaptıran oranları %15,5 olarak saptandı. Hepatit-B grubunda öğrenim durumun yükselmesiyle birlikte aşılanma oranının da arttığı gözlendi. Diğer gruplarda bu ilişki saptanmadı. Bilgi edinilen kaynağın aşılanma oranları üzerinde etkisi olmadığı gözlendi.Sonuç: Çalışmamızda diyabetik hastlarda aşılanma gerekliliği konusunda farkındalığın ve aşılanma oranlarının gelişmiş ülkelerdeki oranların altında olduğu gözlendi. Bu oranların artması için sağlık birimlerinin daha çok çalışması gereklidir. 

Author Biography

Emre İsmail Arslan, Gazi University, Faculty of medicine, Department of Endocrinology and metabolism
Specialist, Department of Endocrinology and metabolism

References

Shaw, J.E., R.A. Sicree, and P.Z. Zimmet, Global estimates of the prevalence of diabetes for 2010 and 2030. Diabetes Res Clin Pract, 2010; 87: 4-14.

Satman, I., et al., Twelve-year trends in the prevalence and risk factors of diabetes and prediabetes in Turkish adults. Eur J Epidemiol, 2013; 28: 169-80.

Delamaire, M., et al., Impaired leucocyte functions in diabetic patients. Diabet Med, 1997; 14: 29-34.

Wang, I.K., et al., Effectiveness of influenza vaccination in elderly diabetic patients: a retrospective cohort study. Vaccine, 2013;31: 718-24.

Colquhoun, A.J., et al., Effectiveness of influenza vaccine in reducing hospital admissions in people with diabetes. Epidemiol Infect, 1997;119: 335-41.

Giannattasio, A., et al., Pneumococcal and influenza vaccination rates and their determinants in children with chronic medical conditions. Ital J Pediatr, 2010;36: 28.

Reilly, M.L., et al., Increased risk of acute hepatitis B among adults with diagnosed diabetes mellitus. J Diabetes Sci Technol, 2012;6: 858-66.

Hoerger, T.J., et al., Cost-effectiveness of hepatitis B vaccination in adults with diagnosed diabetes. Diabetes Care, 2013; 36: 63-9.

American Diabetes, A., Standards of medical care in diabetes--2013. Diabetes Care, 2013. 36 Suppl 1: p. S11-66.

Group, A.A.I.W., et al., Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP) recommended immunization schedule for adults aged 19 years and older--United States, 2013. MMWR Surveill Summ, 2013. 62 Suppl 1: p. 9-19.

Satman, I., et al., The effect of physicians' awareness on influenza and pneumococcal vaccination rates and correlates of vaccination in patients with diabetes in Turkey: an epidemiological Study "diaVAX". Hum Vaccin Immunother, 2013; 9:2618-26.

Quach, S., et al., Influenza vaccination coverage across ethnic groups in Canada. CMAJ, 2012;184: 1673-81.

National Vaccine Advisory, C., A pathway to leadership for adult immunization: recommendations of the National Vaccine Advisory Committee: approved by the National Vaccine Advisory Committee on June 14, 2011. Public Health Rep, 2012. 127 Suppl 1: p. 1-42.

Jimenez-Garcia, R., et al., Coverage and predictors of influenza vaccination among adults with diabetes in Spain. Diabetes Res Clin Pract, 2008; 79: 510-7.

Al-Sukhni, W., et al., Impact of public vaccination programs on adult vaccination rates: two examples from Ontario, Canada. Vaccine, 2008;26: 1432-7.

McKinney, W.P. and G.P. Barnas, Influenza immunization in the elderly: knowledge and attitudes do not explain physician behavior. Am J Public Health, 1989;79:1422-4.

Satman, I., et al., A patient-based study on the adherence of physicians to guidelines for the management of type 2 diabetes in Turkey. Diabetes Res Clin Pract, 2012;98:75-82.

LaVela, S.L., et al., Attitudes and practices regarding influenza vaccination among healthcare workers providing services to individuals with spinal cord injuries and disorders. Infect Control Hosp Epidemiol, 2004;25: 933-40.

Jimenez-Trujillo, I., et al., Influenza vaccination coverage rates among diabetes sufferers, predictors of adherence and time trends from 2003 to 2010 in Spain. Hum Vaccin Immunother, 2013; 9: 1326-32.

Published
2016-06-23
Section
Original Research